Kaalheid

Iedereen verliest zo’n 50-100 haren per dag. Dat is normaal. Omdat er telkens weer nieuwe haren groeien, leidt dit niet tot kaalheid. Een haar groeit ongeveer 2.5 centimeter per maand. Bij veel meer haaruitval kan wel kaalheid ontstaan. Soms is dit blijvend. De medische term voor kaalheid door haaruitval is alopecia.

Waarom de een wel kaal wordt en de ander niet, is niet bekend. Bij alopecia is vaker sprake van het onvermogen voldoende nieuw haar aan te maken, dan van te veel uitval. Haaruitval en kaalheid kunnen op elke leeftijd voorkomen en kunnen allerlei oorzaken hebben.
De meest voorkomende oorzaken zijn het verouderingsproces en erfelijke dispositie. In sommige families komt kaal worden vaker voor dan in andere. Daarnaast kunnen haaruitval en kaalheid het gevolg zijn van ziekten van de haren zelf, hormonale afwijkingen (bijvoorbeeld van de schildklier) of gebruik van bepaalde geneesmiddelen zoals bloedverdunners. Haaruitval en kaalheid kunnen ook een (onbegrepen) reactie zijn op een ernstige ziekte die gepaard gaat met hoge koorts of ontstaan na een operatie of tijdens zwangerschap.

Er kunnen een mannelijk en een vrouwelijk patroon onderscheiden worden. Bij mannen is de kaalheid vaak rond de slapen en de kruin en kan al voor het twintigste jaar beginnen. Bij vrouwen in of na de overgang kan ook (gedeeltelijke) kaalheid optreden. Deze vormen van kaalheid zijn vaak blijvend en worden androgene alopecia genoemd.
Soms kan haaruitval opeens op een bepaalde plek optreden. Er ontstaan dan ronde of ovale kale plekken in ‘normaal’ haar. Artsen noemen dit alopecia areata. De oorzaak hiervan is onbekend. Dat de kale plekken door vitaminetekorten of stress veroorzaakt worden is niet bewezen en onwaarschijnlijk. Meestal groeit er bij alopecia areata binnen een half jaar weer haar op de aangedane plekken.

De diagnose kan worden gesteld op basis van de verschijnselen. Bij verdenking op een onderliggende aandoening wordt nader onderzoek verricht.

De behandeling van haaruitval is afhankelijk van de oorzaak en het type.
Van de vele lotions en crèmes die gebruikt worden bij kaalheid is de werking niet bewezen. Bij gewone kaalheid is behandeling meestal niet effectief. Er zijn veel mogelijkheden om kale plekken te camoufleren. Dit kan worden gedaan door een ander kapsel te proberen, een pruik of een haarstukje te dragen, of door het inweven van haar of kunstmatige haarvervanging.
Een haartransplantatie is een operatieve ingreep waarbij haren van het ene deel van het hoofd naar het andere worden overgebracht. Hoewel deze mogelijkheid duur en pijnlijk is, zijn de resultaten meestal blijvend als de methode succes heeft.
Bij alopecia areata herstelt de haargroei zich meestal spontaan.

nhg.artsennet.nl
Informatie over kaalheid van het Nederlands Huisartsen Genootschap

www.huidinfo.nl
Informatie over kaalheid van Nederlandse huidartsen

www.nlm.nih.gov
(Engels) Hair loss, veel informatie over haarziekten met plaatjes (USA)

www.nlm.nih.gov
(Engels) Mannelijk patroon haarverlies (USA)

www.nlm.nih.gov
(Engels) Vrouwelijk patroon haarverlies (USA)

Paige, D., Leigh, I.M. (1999), Dermatology, in: Clinical Medicine, eds Kumar, P. & Clark, M., 4th ed, Harcourt Publishers Limited, Edinburgh, London.